Monday, April 2, 2018

රහස් ඔත්තුකාරියක වූ අබිසරුලිය, මාතා හරී

ලෝකයේ විවිධ කාල වල විවිධ ආකාරයේ රහස් ඔත්තුකරුවන් ඔත්තුකාරියන් දකින්න හැකියාව තිබෙනවා.ඒ නමුත් රහස්  ඔත්තුකාරියකගේ ජීවිත කතාව පස් වරක් සිනමාවට නගා දෙවරක් නවකතාවක ලෙසින් ලියා පල කර සංගීත නිර්මාණද හතරක් සිදු කර ඇත්නම් ඒ මාතා හරී ම පමණයි.මාතා හරී යනු රහස් ඔත්තුකාරියක් මෙන්ම  වෘර්තීය නාට්‍යාංගනාවක් හා  අබිසරුලියක් ලෙසද  සලකනු ලබනවා .පළමු ලෝක යුද්ද සමයේ ඔත්තුකාරියකව සිටි  මාතාහරී ගේ ජීවිත කතාව මේ තරම් වෙනස් සහ සුවිශේෂී  වන්නේ ඇයි? මේ ලිපිය එ පිලිබදවයි.

www.thedailybeast.com

ළමා කාලය 


1876 වර්ශයේ අගෝස්තූ 7 වන දින නෙදර්ලන්තයේ  ලියුවොර්ඩන් හීදී  උපත ලැබු මාගරීටා  ගර්ට්‍රියුඩා සෙල්ලේ දරුවන් හතර දෙනෙක් සිටි පවුලක වැඩිමල් දරුවා වූවා ය.ඇයගේ පියා ඇඩම් සෙල්ලේ ටත් මව වූ ඇන්ටි ජේ වැන් ඩී මවුලර්  ටත්  මාගරීටා අමතරව බාල  පුතුන් තිදෙනෙක් විය.හිස්වැසුම් අලෙවිසැලක් තිබූ මාගරීටාගේ පියා තෙල් කර්මාන්තය තුළද මුදල් ආයෝජනය කිරීමෙන් ඉහළ ආදායමක් ලැබීම හේතුවෙන්  ඇයට අවුරුදු 13ක් වන තෙක් සුපෝඛභෝගී ජීවිතයක් ගත කිරීමට හැකි වූ අතර ඇයටම වෙන් වූ පාසලක ඉගැනුම ලැබීමටද ඇයට වාසනාව ලැබුණී. 1889දී සිදුවූ පියාගේ බංකොලොත් වීමත් ඊට ටික කාලෙකට පසු සිදු වූ දෙමාපියන්ගේ දික්කසාදයත් නිසා සිදුවූ අතර  මාගරීටාගේ පියා නැවත වරක් සුසාන කැතරිනා නම් කාන්තාවක සමග විවාහ වූයේ ය.ඔවුන්ට දරුවන් නොමැති වීම හේතුවෙන් මේ විවාහය වැඩිකල් නොපැවතුණේය.මේ අතර මාගරිටා ස්නීක් හී  සිටි තම භාරකාර පියා වූ වීසර් තමග ජීවත් වීමට පටන් ගත්තාය.මෙහෙදී ඇය ළදරු පාසල් ගුරුවරියක් වීමට ඉගෙනුම ලැබුවද එහි විදුහල්පතිවරයා ඇය සමග සමීප වීමට උත්සහ දැරීම නිසා ඇයගේ භාරකාර පියා විසින් ඇයව පාසලෙන් ඉවත් කරගන්නා ලදී.ඊට මාස කීපයකට පසු මාගරීටා හේග් හී සිටි තම මාමාගේ නිවසට පලා ගියා ය.

විවාහය 

ඉන්දුනීසියාවේ සේවය කළ ලන්දේසි ජාතික යටත් විජිත හමුදා කපිතාන්වරයෙක් වූ රැඩොල්ෆ් මැක්ලියොඩ් විසින් පුවත්පතක පළ කර තිබූ මංගල දැන්වීමක් දකින මාගරීටා එම දැන්වීමට පිළිතුරු යැව්වා ය.එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස මාගරීටා තමන්ට වඩා දෙගුණයක් වයසැති කපිතාන්වරයා සමග 1895 ජුලී මස 11 වන දින විවාහ වූවා ය.මෙම විවාහයෙන් ඔවුන් දෙදෙනාට නොර්මන් ජෝන් මැක්ලියෝඩ් සහ ලුවී ජියාන් මැක්ලිලෝඩ් ලෙස දරුවන් දෙදෙනෙක් ලැබිණි.


1897දී ගත් ජායාරූපයක් 

කෙසේ වුනත් ඔවුන්ගේ විවාහය සතුටුදායක විවාහයක් නොවිණි.රුඩොල්ෆ් මත්පැන් පානයට ඇබ්බැහි වූවෙක් වූ අතර දිනපතාම   මත්පැන් පානය කොට පැමිණ මාගරීටාට පහර දීම සිරිතක් ලෙස සිදු කළේය.ඔහු නිරන්තරයෙන්ම ඇයට චෝදනා කරේ තම උසස් වීම නොලැබීමට හේතුව ඇය බව පවසමිණි.මෙයින් නතර නොවුනු රැඩොල්ෆ් එකළ ඉන්දුනීසියාවේ සිරිතක් ව පැවති ලෙස ප්‍රසිද්දියේම තවත් කාන්තාවන්  ඇසුරු කිරීමට පටන් ගත්තේ ය.මෙයින් සිදු වූයේ මාගරීටා රැඩොල්ෆ්ගෙන් වෙන් ව වෙනත් ලන්දේසි කපිතාන්වරයෙකු වූ වෑන් රීඩ්ස් සමග ජීවත් වන්නට පටන් ගැනීමයි.මේ කාලයේදී ඉන්දුනීසීයානූ සම්ප්‍රදායන් හොදින් හැදෑරූ මාගරීටා දේශිය නර්තන සමාගමක් හා සම්බන්ද වූවා ය.1897දී ඇය කලා ලෝකයට අවතීණ වූයේ "මාතා හරී" නම් නව නමකිනි.ඉන්දුනීසියානූ බසින් එහි අර්ථය 'ඇස' හෝ 'සූර්යයා' ලෙස හැදින්වීය හැක.

මේ අතර රඩොල්ෆ්ගේ දැඩි ඉල්ලිම මත ඇය නැවත ඔහු වෙත යන නමුත් ඔහුගේ නොහික්මුනු හැසිරීම් වල වෙනසක් නොදකින මාගරීටා වැඩි අවධානය තම කලා හැකියාවන් දියුණු කර ගැනීම සදහා යොමු කළාය.1899 දී ඔවුන්ගේ දරුවන් දෙදෙනාම දැඩි ලෙස රෝගී වූ අතර රෝගය උත්සන්න වීමෙන් නෝර්මන් මිය ගියේ ය.කෙසේ වූවත් පවුලේ අය නම් සැක කලේ මෙය රැඩෝල්ෆ් ගේ සතුරෙක් විසින් දරුවන්ට වස දිමෙන් සිදු වූ දෙයක් ලෙසටයි.මෙයින් පසුව රැඩොල්ෆ්  හා මාගරීටා නැවතත් නෙදර්ලන්තයට පැමිණි අතර 1906 දී ඔවුන් නීතියෙන් වෙන් විණි.නීතියෙන් ජීයාන්ගේ බරකාරත්වය හිමිවූයේ මාගරිටා ට වුවත් රැඩොල්ෆ් වන්දි මුදලක් නොගෙවූ නිසා ඔවුන්ට මහත් අගහිගකම් මැද ජීවත් වීමට  සිදු විය.මේ අතර දිනක් ජියාන් තම නිවසට ගෙන්වා ගත්  රැඩොල්ෆ් ජියාන් තමන්ගේ බාරයට ගත්තේය.මෙයට විරුද්ද වීමට තරම්වත් මුදල් අතේ නොතිබුණු මාගරීටා දියණිය පියා ලග තැබීමට එකග වුවා ය.

දියණිය ජියාන් 


පුතු නෝර්මන්   හා රැඩොල්ෆ් 

ප්‍රංශයේ ගත කළ කාලය 


1903දී ප්‍රංශයට ගිය මාගරීටා සර්කස් කණ්ඩයමකට එකතු වූ අතර මුදල් අගහිගකම් නිසාම සිතුවම් ශිල්පීන්ගේ සිතුවම් සදහා පෙනී සිටිමටද පටන් ගත්තා ය.1905 වන විට ඇය නර්තන ශිල්පිනියක ලෙස අතිශය ප්‍රසිද්දියට පත් වූවා ය.1905 ගිමෙට් කෞතුකාගරයේදි කල නර්තනයෙන් අතිශය ජනප්‍රියත්වට පත් වූ ඇය ඒ සමගම කෞතුකාගාරයේ නිර්මාතෘ වූ එමිලි ටියෙන් ගිල්ට් ගේ දිගු කාලින ආර්‍යාව බවටද පත් වූවා ය.මාගරීටාගේ නර්තනයන් වල ප්‍රධාන අංගයක් වූයේ ඇදුම් උනා දැමීමයි.සියලුම ඇදුම් වුනා දැමූ ඇය අවසානයේදි නර්තනයේ යෙදුනේ  මැණික් ඇල්ලූ තන පටයකින් පමණක් සැරසී ගෙන ය.පැරීසියෙන් ආරම්භ කල මේ නර්තන ජිවිතය නිසා මාගරීටා 'මාතාහරී' ලෙස ලොව පුරා ජනප්‍රියත්වයට පත් වූවා ය.ඇය තමන් ලන්දේසි කාන්තාවක බව සැගවූ නිසා සියලු දෙනා සිතුවේ ඇය  ඉන්දුනීසියානු කාන්තාවක බවයි.



1905 දී නර්ථනය ඉදිරිපත් කරමින් 

ඔත්තු සේවය 

1912 වන විට ඇයගේ නර්තනය නිසා ඇතිවූ උන්මාදය අඩු වෙන්නට පටන් ගත්තේය.ඒ සමගම ඇය කෙමෙන් අබිසරුලියක් බවට පත් වූවා ය.මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ඇයට බොහො උසස් හමුදා නිලධාරීන්, දේශපාලනයේ නියුතු වූවන් හා රාජ තාන්ත්‍රික පුද්ගලයන් ඇසුරු කිරීමේ භාග්‍යය හිමි විය.බොහො පුද්ගලයෝ  කිසිම ප්‍රශ්න කිරිමකින් තොරව ඇයව දේශ සීමාවෙන් පිටතට රැගෙන ගියේ ය.නේදර්ලන්ත අනන්‍යතාවයක් සහිත වූ මාගරිටා සෙල්ලේ නිතර නිතර ප්‍රංශය සහ නෙදර්ලන්තය අතර ගමන් කරේ බ්‍රිතාන්‍යය හරහා වීම ගැන  බ්‍රිතාන්‍ය හමුදාවන් සැක පහළ කළේ ය.පසුව ප්‍රංශ වෙනුවෙන් ඔත්තු ඇලු බවට සැක පිට මාගරීටා අතඩංගුවට එන ප්‍රශ්න කලත් කිසිවක් හෙළි නොවුන තැන ඇය නිදහස් කර හැරිණි.

මේ අතර ජර්මන් හමුදාවෙන් කේත සහිතව යැවූ පණිවිඩ කිහිපයක් විකේතනය කල බ්‍රිතාන්‍යයේ හමුදාව  H 21 ලෙස නම් වූ ජර්මන් ඔත්තුකරුවෙකු පිලිබද  හදුනා ගත් අතර වැඩිදුර පරික්ශන වලින් එලි වූයේ H 21 යනු මාතා හරී බවයි. 1917 පෙබරවාරි 13 පැරීසියේ එලිසේ පැලස් හෝටලයේදී මාගරීටා අත්ඩංගුවට පත් වන්නේ ජර්මනියට ඔත්තු සැපයිමේ චෝදනාව හේතුවෙනී.ප්‍රංශයත් මහා බ්‍රිතාන්‍යයත් මෙසේ ඇයට චෝදනා එල්ල කරත් ඒ පිළිබද කිසිදු පහැදිලි ප්‍රබල සාක්ශියක් සොයාගැනීමට නොලැබුණි.කෙසේ වූවත් ඇයව බේරාගැනීමට නොහැකි වූ අතර නඩු තීන්දුවෙන් ඇයට වෙඩි තබා මරා දැමීමට නියම විය.

1906දී ගත් ජායාරූපයක් 

ඒ අනුව ඇය 1917 ඔක්තෝබර් 15 වන දින වෙඩි තබා ඝාතනය කරන ලදී.වාර්තා වල සදහන් වන පරිදි ඇය ඇස් වසා ගැනීමට දුන් සුදු රෙදි කඩ ද ප්‍රතික්ශේප කර වෙඩි පහර දෙස කෙලින් බලාගෙන ජිවිතයට සමු දුන් බව කියවේ.එමෙන්ම වෙඩි පහර ලබාදීමට පෙර ඇය වෙඩි තැබීමට පැමිණි ප්‍රංශ සොල්දාදුවන්ට හාදුවක් පා කර යැවූ බවද වෙඩි පහර එල්ල වීමේදි ඇය හැකිතාක් හිස කෙලින් තබා ගත් බව ද කියවේ. මාතා හරිගේ පවුලේ කිසිම කෙනෙක් ඇගේ සිරුර බාර ගැනීමට අකමැති වූ නිසා සිරුර වෛද්‍ය විද්‍යාලයක අධ්‍යයන කටයුතු සදහා බාර දුන් බව කියවේ. 

නෙදර්ලන්තයේ ලියුවොර්ඩන් කෞතුකාගරයේ මාතා හරි වෙනුවෙන් වෙන් කල වෙනම කුටියක් ඇති අතර එහි ඇත්තේ ඇගේ පෞද්ගලික පින්තූර පොතක් සහ ඇගේ නර්ථනය විදහා දැක්වෙන සේ කල එම්බ්‍රොඩර් නිර්මාණයකි.

නෙදර්ලන්තයේ ලියුවොර්ඩන් කෞතුකාගරය ඉදිරිපිට ඇති මාතා හරී ගේ ප්‍රතිමාව 


මාතා හරී ගේ පින්තූර පොත 


මුලාශ්‍ර - https://en.wikipedia.org/wiki/Mata_Hari
            








No comments:

Post a Comment

ආදරණීය නපුරා - දොළොස්වන කොටස

සහන් දොර අරින්න ගියේ මේ නිවාඩු දවසේ කවුද ආවේ කියලා හිත හිත.දොර ඇරියම දොරෙන් එලියේ හිටියේ සජිනිගේ අම්මයි තාත්තයි. "අහ් පුතා&quo...